Það var blásið í lúðra þann 18. – 19. febrúar síðastliðin hjá Ula Reber, Þórarni og Kraft – Borba sá Portúgalski og Müller, þýskur dressúr kennari voru í boði fyrir 140 þjálfara – dómara og keppnismenn. Nú býr Uli ekki í alfaraleið, þannig að margir komu um langan veg – og þurftu að bregða búi á meðan. En til mikils var að vinna, enda öll kennsla á miklu reiki um þessar mundir, jafnvel reyndustu menn ekki sammála um leiðir og kennsluaðferðir.
Vonbrigðin voru því mikil hjá þátttakendum þegar ljóst var að Kraftur kæmi ekki – og sá þýski ekki heldur – mönnum fannst þeir hafa keypt miða á Robby Williams en fengið Geirmund í staðinn.
En hvað um það, menn voru mættir á staðinn. Veðrið gott og það var vor í lofti. Námskeiðið hófst með fyrirlestri Þórarins um almenna byggingu, vöðvafræði og uppbyggingu þeirra, kostum og göllum. Síðan var farið yfir í þjálfunaraðferðir og ákveðnar áherslur eftir því kerfi sem kennt er eftir á Hólum, píramídinn útskýrður þ.e. þjálfunarstigin, hvar ætti að byrja og hvert væri lokatakmarkið.
Erindið var ágætlega uppbyggt og vel skiljanlegt, að minnsta kosti fyrir þá sem vildu skilja það.
Erindið var á ensku og var það kannski þess vegna að það komst ekki nógu vel til skila, bæði var að enskan er sýnilega ekki uppáhalds tungumál Þórarins, auk þess sem hann virkaði frekar nervus sem kom mér persónulega á óvart, því hér var á ferðinni prófessor við íslenskan háskóla að halda fyrirlestur á akademísku Niveu – um reiðmennsku og kennslu á íslenska hestinum.
Studdist Þórarinn þar nær eingöngu við aðferðir sem notaðar eru í hefðbundnum dressúr, var þetta því ekkert nýtt fyrir hina þýsku þátttakendur sem voru að sjálfsögðu í miklum meirihluta á námskeiðinu enda þýskur dressúr sá sterkasti í heiminum og mikið til af fræðiritum um þá kúnst sem því miður vantar hjá okkur ennþá.
Menn biðu því spenntir eftir því að sýnikennsla þessara kappa hæfist, þar sem það sýnilega er oftast léttara að nema en það talaða.
Þórarinn byrjaði á brúnum sænskt fæddum graðhesti sem kunnur var frá heimsleikunum í Hollandi, en einhverja hluta vegna var hesturinn ekki svipur hjá sjón frá því í sumar. Hverju sem um var að kenna. Þórarinn hóf kynninguna á kennslu í slökun, lét hestinn lengja sig fram og niður – dólaði hann þarna á hestinum í þrjú kortér og er skemmst frá því að segja að hesturinn losaði aldrei um sig og eftir ca. hálftíma var hann farinn að þreytast og stífna enn meira, fór Þórarinn síðan af baki og hófst þá diskution um vinnu Þórarins við þennan hest – Borba og sá austurríski , sem komið hafði í staðin fyrir þann þýska var lengi við spænska reiðskólann í Vín, voru ekki sáttir við þessa aðferð og þeir sem þorðu að tjá sig ekki heldur.
Það er því miður komið þannig fyrir mörgum, jafnvel þaulreyndum hestamönnum sem notað hafa sínar aðferðir í áraraðir með góðum árangri að þeir þora ekki að tjá sig opinberlega það veður á þeim á kaffistofunum en opinberlega stendur allt í þeim af hræðslu við að verða að athlægi eigum við virkilega að sætta okkur við að kennt sé í eina átt en unnið í aðra?
Til allra hamingju eru umræður nú að opnast og menn farnir að ræða saman í dialog.
En snúum okkur aftur að efninu, eftir smá hvíld fyrir þann brúna brá Borba sér á bak, leitaði strax eftir sambandi við hestinn með hárfínu taumhaldi – þrýstingi í gegnum sæti í stað þess að berja á fótastokkinn samfara réttri tæmingu á höndum og hvatningu næði hann á skömmum tíma að losa um hestinn á allgóðan hátt ,sennilega eins og hægt var á þessum hesti á þessari stund, við þessar aðstæður – djúpur sandur – þungt færi.
Gefum okkur að það sé illfært frá Reykjavík til Akureyrar vegna snjóa, heiðar ófærar og ekki hundi út sigandi tveir kappar leggja af stað staðráðnir í að komast á leiðarenda, enda báðir eldklárir og á góðum jeppum, á Holtavörðuheiðinni hefur skafið í skafl á veginum sem nær út á hjarnið sitt hvorum megin, Theoríkerinn keyrir beint í skaflinn og festir sig þrátt fyrir læst drif og allar græjur
Náttúrubarnið (Improviationerinn) fer út á hjarnið þótt þunnt sé og kemst fram hjá. Skaflinn og leiðin er frí mikill áherslumunur var hjá þeim þremenningum um leiðir til að losa um hesta. Borba og sá Austurríski (var lengi kennari við spænska reiðskólann í Vín) voru á einu máli um það að reiðmaðurinn sé leiðtoginn og það eigi að leiða hestinn inn í slökunina, sem sagt að stýra framhjá skaflinum.
Þórarinn aftur á móti sá ekki skaflinn fyrr en of seint og festi sig og komst ekki út úr honum aftur!
Jolly Schrenk sýndi frábæra takta á vel þjálfuðum hesti, þó svo að hann hafi fyrir mitt leiti, verið oft á bak við bita eins og kallað er en við vitum það að einstaka snillingar leifa oft ákveðinni hestgerð að fara stundum á bak við bita telja sig ná ákveðnum léttleika við það en kunna samt með það að fara.
Mjög athyglivert var að fylgjast með þeim Austurríska gefa Jolly reiðtíma fyrir framan allan hópinn. þar var á ferðinni frábær kennari næmir fram í fingurgóma og reiðmaður sem skildi ábendingar kennarans og gat látið allt svínvirka.
Að sjá hvað höfuðuburður knapans skiptir miklu máli mér var hugsað til Hafliða vinar míns Halldórssonar sem er undantekningin sem sannar regluna.
Ég ætla nú ekki að taka jafnt djúpt í árinni eins og sumir gerðu eftir þetta námskeið , eitt er víst að hin svokallaða Hólaaðferð komst ekki rétt til skila hvernig sem á því stóð.
En eitt getum við þó verið alvg viss um, að það eru sýnilega margar leiðir yfir Holtavörðuheiðina þó illfært sé við beitum misjöfnum aðferðum við tamningu hesta , eftir hestgerð, skapgerð, byggingu, vilja , ganglagi og fl. Oft þurfum við að byrja á toppi píramídans til þess einfaldlega að komast niður og getað byrjað rétt við vitum öll að þann vöðva sem nær ekki að slaka sér er erfitt að byggja rétt upp svo vel fari.
En hestamennskan er eins og mússíkin, maður þarf takt og feeling til þess að skilja hreyfingar hestsins og það afl sem leysts getur úr læðingi ef hesturinn er sterkur og vel þjálfaður. Höndin sem er þrýstijafnari milli hvatningar og hömlunar þarf að vera næm en samt leiðandi til þess að hesturinn skilji hvað við viljum.
Það er með hestinn eins og rósina, brjótirðu stöngulinn hverfur ilmurinn.
Reiðmennskan verður fyrst list þegar samspil manns og hests er óþvingað.
Stöndum saman um framgang íslenskrar reiðlistar hvort sem hún er kennd á Hvanneyri eða á Hólum eða bara hjá okkur hinum, við eigum frábært reiðfólk sem lyft hefur grettistaki í framþróun íslenskrar reiðlistar.
Höldum áfram að draga hvert annað upp úr skaflinum ef þörf krefur.
Þá mun okkur vegna vel.
Kveðja frá Þýskalandi
Kóki
